Yoo Inni Hin Deebisne: Maal Gochuu Qabda Osoo Hin Yaadda'in

Kan barreesse · Haaromfame 2026-09-23 · 6 daqiiqaa dubbisaa

Maaliif namoonni hin deebisan

Yeroo namni tokko hin deebisne, baay'een keenya battalumatti dogoggora hojjenne jennee yaadna. Garuu yeroo baay'ee sababni isaa baay'ee salphaadha. Tarii hojii irra jira, maatii isaa waliin jira, konkolaataa oofaa jira, ykn baatiriin bilbila isaa dhumeera. Namoonni tokko tokko ergaa dubbisanii booda deebisuuf yaadu, achiis irraanfatu. Kaan immoo galgala dadhabanii homaa barreessuu hin barbaadan. Kana keessaa tokkollee akka inni si hin jaallanne hin agarsiisu.

Yeroo tokko tokko namni waan jedhu waan hin beekneef hin deebisu. Yoo ergaan kee gaaffii guddaa ykn mata duree ulfaataa ture, yaaduuf yeroo barbaaduu danda'a. Yeroo biraa immoo fedhiin isaa xiqqaa ta'uu danda'a, kunis waan baratamedha. Wanti ijoon osoo dhugaa hin beekin waan hamaa hunda caalu yaaduu dhiisuudha. Deebiin tarkaanfate deebii dhabuu jechuu miti.

• hojiin itti baay'ateera
• deebisuu irraanfate
• waan jedhu hin beeku
• waan hamaa hin yaadin

Yeroo meeqa eeggachuu qabda

Yeroo eeggannoo irratti seerri tokkichi hin jiru, garuu namoonni baay'een guyyaa tokko ykn lama yeroo gaarii akka ta'e yaadu. Yoo guyyaa guyyaan walii barreessaa turtan, sa'aatiin muraasni yeroo dheeraa fakkaachuu danda'a, garuu yeroo hunda akkas miti. Yoo amma jalqabdan, inni waan si hin baratiniif suuta deebisuu danda'a. Akkaataa inni yeroo baay'ee itti deebisu ilaali. Yoo yeroo hunda galgala deebisa ta'e, hanga galgalaatti eeggadhu.

Yeroo eeggattu, daqiiqaa hundumaa bilbila kee ilaaluu irraa of qusadhu. Waan jaallattu hojjedhu: hiriyyoota kee waliin taphadhu, ispoortii hojjedhu, kitaaba dubbisi, ykn hojii kee hojjedhu. Kun akka waan hin dhimmine of fakkeessuu jechuu miti, garuu jireenyi kee ergaa tokkoo ol waan baay'ee akka qabu yaadachuudha. Yoo tasgabbiin eeggatte, ergaan itti aanu salphaa fi yaaddoo malee ta'a.

• guyyaa tokko ykn lama
• amala isaa ilaali
• waan biraa hojjedhu
• tasgabbii

Ergaa gaarii ergamu

Yoo guyyaa tokko ykn lama darbe, ergaa salphaa tokko erguu dandeessa. Ergaan gaariin akka inni hin deebisne hin kaasu. Kanaa mannaa, mata duree haaraa ykn waan nama gammachiisu fidi. Fakkeenyaaf: "Finfinnee keessatti mana nyaataa haaraa argeen si yaadadhe. Chumboo ni jaallattaa?" Ergaan akkasii deebisuuf salphaa dha, akka inni yakkamaa ta'e itti hin dhagahamsiisu.

Ergaan gaariin biroo mata duree kanaan dura irratti haasofte kan itti fufudha. Yoo qormaata isaa sitti himee ture, "Qormaanni sun akkamitti si deeme?" jechuun gaafachuu dandeessa. Kun akka isa dhaggeeffatte fi jireenya isaatiif akka yaaddu agarsiisa. Ergaan gabaabaa, dhiibbaa kan hin qabne, fi deebisuuf salphaa ta'uu qaba. Ergaan gaariin tokko ga'aadha; sadii ykn afur walitti aansuun erguun hin barbaachisu.

• ergaa salphaa tokko
• mata duree haaraa
• mata duree duraa itti fufi
• gabaabaa

Waan irraa fagaachuu qabdu

Ergaa baay'ee walitti aanan kan akka "Akkam?", "Nagaa dha?", "Na irraanfatte?" erguu irraa of qusadhu. Ergaawwan akkasii yaaddoo agarsiisu, namichis gonkumaa deebisuu akka hin barbaanne gochuu danda'u. Komachuu kan akka "Akka dubbiftu nan arga garuu hin deebiftu" jechuus irraa fagaadhu. Yoo dhugaa ta'e illee, jechoonni akkasii bilisaan deebisuu mannaa akka of irraa ittisu isa godhu. Namni hundi yeroo barbaadetti deebisuuf mirga akka qabu yaadadhu.

Ergaa dheeraa waan sitti dhagahamu hunda ibsu barreessuu irraa of qusadhu: akka gaddite, akka inni si tuffate yaaddu. Ergaawwan akkasii yeroo baay'ee aariidhaan barreeffamu, namoonni baay'eenis booda itti gaabbu. Yoo baay'ee gaddite, hiriyaa amanattu waliin haasa'i, ykn yaada kee osoo hin ergin galmee keessatti barreessi. Hanga onneen kee tasgabboofteetti eeggadhu.

• ergaa baay'ee walitti aanan
• hin komatin
• ergaa dheeraa aarii
• dursa eeggadhu

Yeroo dhaabachuu qabdu

Yoo ergaa salphaa tokko ergitee guyyoota muraasa booda illee hin deebisne, yeroo baay'ee dhaabachuun wayya. Kun akka moo'amte jechuu miti, garuu murtoo isaa kabajaa fi ofii kee kabajaa jirta jechuudha. Namni dhugumaan si waliin haasa'uu barbaadu karaa itti deebi'u ni argata. Nama hin deebisneef barreessuu itti fufuun humna kee fixa, namoota biroo si waliin haasa'uu barbaadanis akka hin argine si godha.

Dhaabachuun jibbaan ta'uu hin qabu. Ergaa nagaa ittiin gallu erguu ykn aariidhaan lakkoofsa isaa haquu hin barbaachisu. Haasaa banaa taasisii dhiisi. Yeroo tokko tokko namoonni torbanoota muraasa booda ni deebi'u, rakkoo qabaachuu ykn hojiin itti baay'achuu isaanii ibsu. Yoo deebi'e, itti fufuu ykn dhiisuu filachuu dandeessa. Garuu yeroo eeggattu, jireenya kee hin dhaabin.

• ergaa tokko qofa
• of kabaji
• kabajaan dhaabadhu
• jireenya kee hin dhaabin

Auraliyx akkamitti si gargaaruu danda'a

Yoo namni tokko si hin deebisne maal akka barreessitu hin beekne, meeshaan Auraliyx si gargaaruu danda'a. Waan ta'e gabaabinaan ibsi, fakkeenyaaf guyyaa lama akka hin deebisne, innis gorsa ergaa salphaa, gabaabaa fi dhiibbaa hin qabne siif kenna. Sagalee filachuu dandeessa, kan akka qoosaa, ho'aa, ykn tasgabbaa'aa, akkasumas hanga kan si fakkaatu argattutti gorsa biroo gaafachuu dandeessa. Hayyama kee malee homtuu hin ergamu.

Gorsawwan jalqaba qofa. Ni dubbista, jecha keetiin jijjiirta, erguu fi dhiisuu kan murteessu atidha. Meeshaan maaliif namichi akka hin deebisne hin beeku, akka inni deebisus waadaa siif galuu hin danda'u. Waan inni gochuu danda'u ergaa gaarii fi tasgabbaa'aa balbala banaa dhiisu akka barreessitu si gargaaruudha. Eeggachuu, barreessuu ykn dhaabachuu murtoon yeroo hunda kan keeti.

• ergaa salphaa
• sagalee filadhu
• jecha keetiin jijjiiri
• murtoon kan keeti