Gàidhlig agus Beurla measgaichte ann an deit
Anns a' Ghàidhealtachd agus sna h-Eileanan, is ainneamh a bhios còmhradh ann an aon chànan a-mhàin. Bidh "tapadh leat" ann am meadhan abairt Bheurla, "slàinte" aig gach cuirm, agus "chì mi a-rithist thu" aig deireadh teachdaireachd. Do mhòran dhaoine, tha a' Ghàidhlig na pàirt den dearbh-aithne aca, fiù 's mura h-eil iad fileanta.
San stiùireadh seo bruidhnidh sinn mu carson a tha am measgachadh seo nàdarrach, cuin a dh'obraicheas e gu math ann an deit, spèis do dhual-chainntean agus do luchd-ionnsachaidh, coinneachadh ri daoine sna h-Eileanan agus sna bailtean, mar a bheir a' Ghàidhlig nas fhaisge sibh agus mar as urrainn cuideachadh fhaighinn. Tha eisimpleirean anns gach earrann.
Carson a tha e nàdarrach
Tha a' Ghàidhlig agus a' Bheurla air a bhith a' fuireach taobh ri taobh ann an Alba airson linntean. Tha faclan Gàidhlig ann am Beurla na h-Alba, agus tha faclan Beurla ann an Gàidhlig làitheil. Chan e laigse a th' ann an seo; is e seo mar a tha cànanan beò a' fuireach. Bidh mòran a' bruidhinn Gàidhlig aig an taigh agus Beurla aig an obair.
Air aplacaidean deit, bidh daoine gu tric a' cleachdadh Gàidhlig airson rudeigin a shealltainn: pròis, àbhachdas no ceangal ri àite. Tha "madainn mhath" a' faireachdainn nas blàithe na "good morning" do mhòran. Chan fheum thu a bhith fileanta gus a cleachdadh; nì beagan fhaclan bhon chridhe còmhradh nas pearsanta mu thràth.
- dà chànan taobh ri taobh
- faclan a' dol thairis
- pròis agus àbhachdas
- chan fheum fileantachd
Carson a dh'obraicheas e: Measgachadh àbhaisteach. Beannachadh Gàidhlig aig an toiseach agus an còrr sa Bheurla. Tha e a' faireachdainn glè Ghàidhealach agus nàdarrach.
Carson a dh'obraicheas e: Sgrìobhaidh mòran dhaoine mar seo. Bheir a' Ghàidhlig aig an deireadh blàths agus taing sònraichte don teachdaireachd.
Carson a dh'obraicheas e: Onarach agus càirdeil. Tha e a' sealltainn oidhirp, rud a tha mòran Ghàidheal a' cur luach mòr air.
Ag iarraidh Gàidhlig a chleachdadh nad chòmhraidhean? Faigh molaidhean nàdarrach bho Auraliyx.
Feuch AuraliyxIs tusa a cho-dhùineas an-còmhnaidh dè a thèid a chur.Cuin a dh'obraicheas am measgachadh gu math
Obraichidh am measgachadh gu math nuair a thig e gu nàdarrach. Ma chleachdas an duine eile faclan Gàidhlig, is e comharra a th' ann gun urrainn dhutsa a dhèanamh cuideachd. Ma chì thu "Gàidhlig" no bratach bheag sa phròifil, is e cothrom iongantach a th' ann an còmhradh a thòiseachadh sa Ghàidhlig no le beagan fhaclan.
Bi faiceallach, ge-tà, mura h-eil Gàidhlig aig an duine eile. Cha do dh'fhàs a h-uile duine suas leatha, agus tha mòran dhaoine ann an Alba aig nach eil ach facal no dhà. Is fheàrr facal no dhà a bheir gàire orra na seantansan fada nach tuig iad. Is e an t-amas ceangal, chan e deuchainn chànain.
- lean an duine eile
- cleachd a' phròifil
- facal no dhà do dhaoine gun Ghàidhlig
- chan e deuchainn a th' ann
Carson a dh'obraicheas e: Bheir e roghainn don duine eile agus seallaidh e spèis. Dòigh iongantach air còmhradh dà-chànanach a thòiseachadh.
Carson a dh'obraicheas e: Faodaidh seo faireachdainn mar dheuchainn. Is fheàrr do chànan atharrachadh a rèir an duine eile.
Carson a dh'obraicheas e: Dòigh shnog air còmhradh a chrìochnachadh. Tuigidh mòran dhaoine ann an Alba e, fiù 's gun mhòran Gàidhlig.
Spèis do dhual-chainntean agus do luchd-ionnsachaidh
Chan eil a' Ghàidhlig na aon rud a-mhàin. Tha dual-chainntean eadar-dhealaichte aice: Gàidhlig Leòdhais, Uibhist, an Eilein Sgitheanaich, Ìle agus mòran eile, le faclan is fuaimneachadh eadar-dhealaichte. Tha Gàidhlig Alba Nuadh ann cuideachd, thall ann an Canada. Tha gach dual-chainnt a cheart cho fìor agus luachmhor ri càch.
Tha mòran luchd-ionnsachaidh ann cuideachd: daoine a dh'ionnsaich i san sgoil tro fhoghlam Gàidhlig, inbhich a tha a' tilleadh gu cànan an sinnsirean, agus daoine à dùthchannan eile. Nì iad mearachdan, agus tha sin àbhaisteach. Gu tric nì iad barrachd oidhirp na duine sam bith eile. Is e spèis don oidhirp aca an rud as cudromaiche.
- Leòdhas agus Uibhist
- an t-Eilean Sgitheanach agus Ìle
- Alba Nuadh
- luchd-ionnsachaidh le spèis
Carson a dh'obraicheas e: Tha e a' sealltainn fìor ùidh anns an dual-chainnt agus san duine. Cuspair snog a bhrosnaicheas sgeulachdan.
Carson a dh'obraicheas e: Is e fanaid a th' ann air neach-ionnsachaidh no air dual-chainnt. Goirtichidh e agus faodaidh e toirt air daoine stad a bhruidhinn Gàidhlig idir. Na dèan fanaid air blas no dual-chainnt gu bràth.
Carson a dh'obraicheas e: Cruthaichidh seo àite sàbhailte. Bidh an duine eile nas saoire a' feuchainn a' chànain.
Coinneachadh ri daoine sna h-Eileanan agus sna bailtean
Tha beatha eadar-dhealaichte sna h-Eileanan an Iar agus ann an Glaschu. Ann an cuid de bhailtean ann an Leòdhas no Uibhist, is i a' Ghàidhlig cànan an taighe. Sna bailtean mòra, tha coimhearsnachdan beòthail Gàidhlig ann cuideachd: cèilidhean, còisirean, clasaichean agus fèisean, gun iomradh air a' Mhòd Nàiseanta.
Tha na h-àiteachan agus na tachartasan seo sgoinneil airson coinneachadh ri daoine aig a bheil an aon ghaol air a' chànan. Faodaidh tu iomradh a thoirt orra sa phròifil agad no a mholadh mar dheit: "am biodh tu airson a dhol gu cèilidh?". Is e deit a th' ann le cuspair mu thràth, agus àile càirdeil gun chuideam.
- na h-Eileanan an Iar
- cèilidhean agus còisirean
- am Mòd
- deit le cuspair
Carson a dh'obraicheas e: Cuireadh spòrsail le cuspair soilleir. Aotrom agus tha daoine eile ann, rud a lùghdaicheas an cuideam.
Carson a dh'obraicheas e: Eòlas a roinneas mòran dhaoine. Bheir e sgeulachdan èibhinn mu òige, ceòl agus dannsa.
Nas fhaisge tron Ghàidhlig
Faodaidh a' Ghàidhlig a bhith na cànan dìomhair sònraichte eadar dithis. Facal beag gràdhach, "a ghràidh" no "m' eudail", no "oidhche mhath" aig deireadh an latha. Tha blàths agus pearsantachd anns na faclan sin a tha a' faireachdainn eadar-dhealaichte bhon Bheurla. Cleachd iad nuair a tha dàimh a' fàs, chan ann aig an toiseach.
Faodaidh sibh an cànan ionnsachadh còmhla cuideachd. Ma tha beagan fhaclan aig aon duine agus barrachd aig an fhear eile, faodaidh e a bhith na spòrs: facal ùr gach latha, no aon teachdaireachd san t-seachdain sa Ghàidhlig a-mhàin. Cruthaichidh seo traidisean beag agus ceangal a tha dìreach agaibhse.
- a ghràidh agus m' eudail
- oidhche mhath
- ionnsachadh còmhla
- traidisean beag
Carson a dh'obraicheas e: Blàth agus pearsanta. Freagarrach do dhàimh a tha a' fàs mu thràth, chan ann don chiad seachdain.
Carson a dh'obraicheas e: Spòrsail, teagaisgidh e facal math, agus cuiridh e faireachdainn an cèill gu h-aotrom. Dòigh shnog air an cànan a roinn.
Carson a dh'obraicheas e: Ro throm ro thràth. Is fheàrr faclan blàtha mar sin a chumail gus am bi sibh eòlach air a chèile.
Mar as urrainn do Auraliyx cuideachadh
Faodaidh an t-inneal Auraliyx do chuideachadh teachdaireachdan a sgrìobhadh sa Ghàidhlig, sa Bheurla no ann am measgachadh nàdarrach den dà chuid. Ma tha thu ag ionnsachadh, faodaidh e molaidhean sìmplidh a thoirt a fhreagras air d' ìre, gun a bhith foirmeil no coltach ri leabhar-teagaisg.
Is tusa a thaghas am measgachadh, an dual-chainnt agus an guth. Leugh gach moladh agus atharraich e gus am bi e coltach ri do Ghàidhlig fhèin, ge b' e an ann à Leòdhas, à Uibhist, às an Eilean Sgitheanach a tha thu no an e neach-ionnsachaidh a th' annad. Is e an t-amas teachdaireachdan a tha a' faireachdainn fìor, bho fhìor dhuine.
- Gàidhlig, Beurla no measgaichte
- freagarrach do luchd-ionnsachaidh
- tagh an dual-chainnt
- is tusa a cho-dhùineas
Carson a dh'obraicheas e: Càirdeil, brosnachail agus crìochnaichidh e le beachd spòrsail a chumas an còmhradh a' dol.
Carson a dh'obraicheas e: Tha spèis don àite ann, tha e deimhinneach agus bheir e cothrom don duine eile a phròis ionadail a roinn.
Ceistean cumanta
A bheil e ceart gu leòr Gàidhlig agus Beurla a mheasgachadh air aplacaidean deit?
Tha, gu tur. Is e seo mar a bhruidhneas mòran dhaoine ann an Alba, agus faodaidh e blàths agus pearsantachd a thoirt do theachdaireachdan.
Dè ma tha mo Ghàidhlig lag?
Cleachd na faclan a th' agad agus bi onarach mu d' ìre. Gu tric cuiridh daoine barrachd luach air an oidhirp na air fileantachd.
A bheil aon dual-chainnt nas fheàrr na càch?
Chan eil. Tha Gàidhlig Leòdhais, Uibhist, an Eilein Sgitheanaich, Ìle agus Alba Nuadh uile a cheart cho luachmhor, agus is iad beartas a' chànain.
Càite an coinnich mi ri daoine aig a bheil Gàidhlig?
Sna h-Eileanan an Iar, aig cèilidhean, còisirean, clasaichean, fèisean agus am Mòd, agus air aplacaidean deit le Gàidhlig sa phròifil.
An robh e feumail? Cuir e gu cuideigin a tha feumach air
Bidh caraid leis an aon cheist taingeil dhut.
Do chànan, do stoidhle, do chòmhradh
Molaidh Auraliyx teachdaireachdan sa Ghàidhlig, sa Bheurla no measgaichte, agus is tusa a thaghas dè a thèid a chur.
Feuch AuraliyxIs tusa a cho-dhùineas an-còmhnaidh dè a thèid a chur.